Kuyruk Sokumu
Yaklaşık 20-25 milyon yıl önce insansıların (hominoidlerin) ağaç yaşamından yere inmesi ve iki ayak üzerinde yürümeye başlamasıyla dış kuyruğa duyulan ihtiyaç ortadan kalkmış ve zaman içerisinde körelmiştir. Günümüzde ise, kuyruk sokumu kemiğimiz, atalarımızdan kalan bu dış kuyruğun anatomik kalıntısıdır.
Kaynak: Encyclopædia Britannica – Coccyx
Yirmilik Dişler
Yirmilik dişler eski atalarımız için beslenmede çok önemli bir yere sahipti. Ateş henüz bulunmadığı için gıdalar çiğ tüketiliyordu. Bu yüzden çene yapısı daha genişti ve 32 diş rahatça sığıyordu. Ateşin kullanımıyla gıdalar yumuşadı, çene yapısı küçüldü ve bu dişler günümüzde çeneye sığmayarak sorun çıkarmaya başladı.
Kaynak: Smithsonian National Museum of Natural History – Human Evolution
Darwin Yumrusu
Darwin Yumrusu, insanların ve diğer primatların ortak bir atadan geldiğinin en somut anatomik kanıtlarından bir tanesi. İnsan kulağının üst-dış kenarında bulunan bu küçük kıkırdak çıkıntısı, eskiden sese yönelmeyi sağlayan gelişmiş kulak kaslarının körelmiş bir kalıntısı olduğu düşünülmektedir.
İnsanların başlarını sese doğru rahatça döndürebilmesi ve gelişmiş beyin fonksiyonları sayesinde kulağı hareket ettirme ihtiyacı bitti ve bu yapı köreldi.
Kaynak: Darwin, C. (1871). The Descent of Man
Üçüncü Göz Kapağı
Üçüncü göz kapağının gözü nemli tutma ve yabancı maddeleri uzaklaştırma gibi görevleri vardır. Günümüzde ise, tamamen yok olmamış ancak küçülerek gözün iç köşesindeki küçük bir doku katmanına dönüşmüştür.
Kaynak: Journal of Anatomy – Evolutionary Morphology of the Human Eye
Apandis
Apandis, kalın ve ince bağırsağın birleştiği yerde bulunan, atalarımızın bitkisel ağırlıklı diyetleri sindirmesine yarayan, günümüzde eski işlevini büyük ölçüde kaybetmiş bir kesedir. Ancak günümüzde yararlı bakterileri depolayarak bağırsak florasını koruyan bir güvenli alana dönüşmüş olabileceği ve bağışıklık sistemine destek verdiği tahmin edilmektedir.
Kaynak: Journal of Theoretical Biology (Bollinger et al., 2007)
Palmaris Longus Kası
Palmaris Longus kası, atalarımızın dal tutma, tırmanma ve dallar arasında sallanma hareketlerine yardım ederdi. Günümüzde insanların yaklaşık %80-%88’inde bulunuyor ama modern yaşamda artık bu kasa aktif bir gereksinim duymuyoruz.
Kaynak: American Association of Anatomists – Palmaris Longus Muscle Variations
Erkek Memesi
Erkeklerde meme ucunun ve meme dokusunun bulunmasının nedeni, embriyonik gelişimdeki ortak dişi şablonundan ve doğal seçilimin bu yapıyı ortadan kaldırmak için bir baskı uygulamamasından kaynaklanır. Genellikle belirgin bir işlevi yoktur.
Kaynak: National Center for Biotechnology Information (NCBI) – Human Embryology
Avuç İçi Kavrama Refleksi
Yeni doğan bebeklerin parmağınızı çok güçlü bir şekilde kavrama refleksinin nedeni, yavru primatların annelerinin tüylerine sıkıca tutunup düşmesini engellemesi için oluşan ilkel bir reflekstir. Primat belgesellerinde bu durum sıkça gözlemlenebilir.
Kaynak: Scientific American – Why Do Newborns Have Such a Strong Grip?
Hıçkırık Refleksi
Hıçkırık refleksinin kökeni yaklaşık 370 milyon yıl öncesine kadar gidiyor. Balık ve amfibilerin solungaçlarını kapatarak su yutmasını sağlayan sinirsel mekanizmanın, memeli beynindeki evrimsel bir kalıntısı olduğu tahmin ediliyor.
Kaynak: BioEssays – A Phylogenetic Hypothesis for the Origin of Hiccups (Straus et al., 2003)
Yüzme (Dalış) Refleksi
Yüzme refleksinin şu anki kalıntısı, yeni doğmuş bebeklerin suya bırakıldıklarında otomatik olarak nefeslerini tutması ve kalp atışlarını yavaşlatmasıdır. Bu durum, memeli atalarımızın tamamında bulunan ve su altında oksijen tasarrufu sağlayarak hayatta kalmayı hedefleyen ilkel bir refleks mekanizması olarak kabul edilmektedir.
Kaynak: Journal of Applied Physiology – The Human Diving Reflex
