27 Haziran 2021

10 Maddede Origami ya da Kağıt Katlama Sanatı

Burcu Tur Yüksel

Origami Nedir?

Origami, genel bir ifadeyle, kağıdı kesmeden ve yapıştırmadan, yalnızca katlayarak figürler oluşturma sanatıdır.

Origami kelimesi, Japonca katlamak anlamına gelen ‘oru’ ve kağıt anlamına gelen ‘gami’ sözcüklerinin birleşiminden meydana gelir.

origami gemi

Tarihçesi

Bugüne kadar origaminin başlangıcıyla ilgili kesin bilgilere ulaşılamamıştır.

Birçok kaynakta; Çin kökenli olduğu, Japonya’ya Budist rahipler tarafından getirildiği, burada geliştirildiği ve bu sebeple ismini Japoncadan aldığı geçmektedir.

origami kuğu

Ayrıca Çin’de kağıdın bulunmasından sonra, dini törenlerde ve hediye kaplamada zenginlik göstergesi olarak kullanıldığı bilinmektedir.

Kağıdın yaygınlaşması ve fiyatlarının düşmesinden sonra ise, daha fazla insanın ilgisini çekmiştir.

Konuyla ilgili ilk kitaplar 17. yüzyılda yayımlanmıştır.

1900’lü yılların başında okullarda öğretilmeye başlanmış, çocukların matematiksel zekalarının gelişimine katkıda bulunduğu saptanmıştır.

II. Dünya Savaşı’nın ardındansa, sanatsal anlamda daha fazla gelişme kaydetmiştir.

origami hediye

Japonya’da Önemi

Japon kültüründe önemli bir yeri olan turna kuşu, origamide de kendine yer bulmuştur.

Japonya’da, kağıtları kullanarak 1000 adet turna kuşu yapan kişinin uzun, sağlıklı ve iyi bir yaşam süreceğine inanılmaktadır.

Turna kuşunun bugün de popüler bir figür olma sebebi; II. Dünya Savaşı sırasında Hiroşima’ya atılan nükleer bombanın etkisiyle lösemi hastalığına yakalanan 11 yaşındaki Sadako Sasaki’nin, iyileşme umuduyla turna kuşu yapmasıdır. Hayatını kaybettiğinde 664 turna kuşu yapmış olan Sadako Sasaki’nin anısına, her yıl bombanın atılışının yıl dönümü olan 6 Ağustos’ta, dünyanın bir yanından çocuklar, evrensel barış adına turna kuşu yapmakta ve Sasaki’nin Hiroşima’da bulunan anıtına göndermektedirler.

origami kuş

Origami Çeşitleri

Origami temelde iki çeşittir: Klasik ve parçalı (modüler).

Klasik Origami

Genellikle tek parça kağıttan yapılır. Çok sık olmasa da, iki veya üç parça kağıdın kullanıldığı figürler de yapılmaktadır.

Hayvan ve eşya figürlerinin çoğu klasik origami ile yapılabilir.

origami kuş

Modüler (Parçalı) Origami

Birbirine benzeyen parçaların birleştirilmesiyle oluşturulur. Genellikle üç boyutlu geometrik figürlerin yapılmasında kullanılır. Aynı parçalar kullanılarak tak-çıkar yöntemiyle birden fazla figür elde edilebilir.

origami ejderha

Günümüzde bu iki çeşidin yanı sıra farklı türler de geliştirilmiştir. Bunlardan en bilinenleri ıslak katmala ve modern origami türleri olan mimari, pop-up, book art ve kirigamidir.

Mimari

Üç boyutlu figürlerden oluşur. Kesme, boyama ve yapıştırma yapılabilir.

origami hediye kutusu

Book Art

2009 yılında, Isaac G. Salazar tarafından tasarlanmıştır.

Eski ve kullanılmayan kitapların dekoratif amaçlı kullanılmasıdır.

Pop-up

Kesme, boyama ve yapıştırma işlemlerinin uygulandığı, en serbest origami türlerinden biridir. Genellikle çocuk kitaplarında, çocukların hikaye ve masalları zihinlerinde canlandırabilmeleri için kullanılır.

origami kelebekler

Kirigami

Kağıt kesme sanatı olarak da isimlendirilen kirigami, kağıtların hem katlanması hem de kesilmesiyle yapılır.

origami kurbağalar

BONUS

Islak Katlama

Akira Yoshizawa tarafından geliştirilen ıslak katlama tekniğinde; kağıt kuru değil, ıslak olarak kullanılır.

Islatılan kağıt hem daha kolay şekil alır hem de daha doğal bir görünüm elde edilmesini sağlar.

Burcu Tur Yüksel

Tüm yazıları

E-bültenimize kaydolun.