25 Aralık 2020

Streisand Etkisi: Gerçekleri Saklarsanız…

Arda Ös

Streisand Etkisi Nedir?

Literatüre Streisand Etkisi olarak geçen durumun kısa hikayesi şöyle: 2003 yılında Kaliforniya sahillerinin fotoğrafını çeken ve (bu olaydan önce) adını duymadığımız Kenneth Adelman, fotoğrafladığı sahil şeridinin fotoğrafını bir web sitesine yükler. Fakat Barbara Joan ‘Barbra’ Streisand’ın evinin de bu sahilde olduğunu bilmemektedir.

Kenneth Adelman
Kenneth Adelman

Bu arada Kenneth Adelman’ın fotoğraflarını koyduğu sitede sadece 12.000 fotoğraf vardır ve fotoğrafçımızın fotoğraflarına sadece 6 defa bakılmıştır. Barbara Streisand’ın avukatları durumu öğrenir öğrenmez 50.000.000 Dolarlık bir dava açar.

Barbara Streisand
Barbara Streisand

Altı tıklamanın 2’si, Barbara Streisand’ın avukatları tarafından gerçekleştirilmiştir. Avukatlar hariç sadece 4 kere tıklanmış fotoğraf, sadece davanın açıldığı ay 420.000 kez görüntülenmiştir.

Davanın ardından, sahile ev yapmanın, en azından bu boyutta bir ev yapmanın ne derece doğru olduğu, kıyı koruma kanununa bu yapının uygun olup olmadığı, vb. konular defalarca tartışılmış, radyo programları yapılmış, yerel haber kanallarına konu olmuş ve mevzu (kapanmış olmasına rağmen) gördüğünüz gibi satırlarımıza kadar uzamıştır.

Davanın Sonucu

Barbara Streisand davayı kaybetti ve 156.000 Dolar yasal ücret ödedi. Ve üzerinde fazla durulmasını istemediğimiz gerçeklerin (saklanmaya çalışılanların da diyebilirsiniz), tam tersine yayılarak herkesin öğreneceği duruma gelmesine sebep oldu.

Bu da, Streisand Etkisi olarak isimlendirildi.

Streisand Etkisi

Streisand Etkisi’nin Yaşamımızdaki Yeri

Gerçekleri saklarsanız, bu çabanız tam anlamıyla tersine sonuç verir. Şöyle söylemek daha doğru olur; saklanmış gerçekler, daha çok, daha kolay ve umulundan daha büyük ilgi ile gün yüzüne çıkmaktadır. 

Streisand Etkisi’nin örnekleri sayılmayacak derecede çoktur. Fakat bizi ilgilendiren konu şu ki; pratik hayatımızda bu etkiden nasıl yararlanmalıyız veya sakınmalıyız? 

Dürüstlük

Dürüstlük, çok iyi anladığımız, fakat uygulama konusunda gündelik hayatımızda kafa karıştıran “temel” bir değerdir. Ben bu anlamda dürüstlüğü sağlığımıza benzetirim. Onu kaybettiğimizi anladığımızda kıyamet kopar. Yerindeyken de, sanki her şey tam olarak bu hali ile olması gerekiyormuş gibi davranırız.

Uzlaşma

Bir diğer önemli nokta da uzlaşı kültürümüz. Kabul edelim ki, hepimiz haklıyız. Herkes, hepimizin bildiği gibi biliyor. Üstelik bu en doğrusu ve herkes bizim tarafımızda, yetmez! Harekete geçmek için en doğru zaman şimdi, şu an.

Streisand Etkisi’nin sonuçları ağırdır. Yersiz veya haksız demiyorum, ağırdır diyorum. Bu yüzden 3 temel tavsiyeyi iletmek isterim; 

  • Önce attığınız her adımda, DÜRÜSTLÜK ana ilkeniz olsun.
  • Bir haksızlık gördüğünüzü düşünüyorsanız, bir karara varmadan önce, tüm tarafları dinlediğinizden emin olun. 
  • Ve son olarak, eğer elinizde birebir uzlaşma şansınız varsa, uzlaşın. 

Arda Ös

Tüm yazıları

E-bültenimize kaydolun.